Konu Anlatımı mı, Soru Çözümü mü? Sıralamayı Yanlış Kuranlar Zaman Kaybediyor

Sınava hazırlanan hemen herkes bir noktada bu soruyu soruyor: önce konuyu mu bitirmeli, yoksa bol bol soru mu çözmeli?

İkisi de tek başına yanlış cevap. Ama sırayı yanlış kurmak gerçekten zaman kaybettiriyor, o yüzden soru haklı.

İki Uçtaki Hata

Konuyu tamamen bitirmeden soru çözmeyenler. Konu anlatımını baştan sona izliyor, notlar alıyor, sonra "şimdi soru çözerim" diyor. O noktaya geldiğinde başta öğrendiği kısmı unutmuş oluyor. Üstelik konuyu anlayıp anlamadığını haftalarca test etmemiş oluyor.

Hiç öğrenmeden soru çözenler. "Soru çözerek öğrenirim" diyenler. Bu bazı konularda işliyor ama çoğunda işlemiyor: bilmediğiniz bir konuda soru çözmek, her soruda çözüme bakmak demek. Çözüme bakarak geçirilen bir saatin verimi, konu anlatımı izlemekten düşük.

İşe Yarayan Sıra: Alt Başlık Alt Başlık

Konu bir bütün değil; alt başlıklardan oluşuyor. "Üslü sayılar" tek bir şey değil — çarpma, bölme, negatif üs, üssün üssü ayrı ayrı şeyler.

İşleyen düzen şu:

1. Bir alt başlığı öğren.
2. Hemen o alt başlığın sorularını çöz — çok değil, on on beş soru.
3. Yanlışlara bak. Alt başlığı anlamamışsan geri dön; anlamışsan sonrakine geç.

Böylece eksiği haftalar sonra değil, aynı gün görüyorsunuz. Ve her alt başlık, soruyla pekiştiği için tekrar ihtiyacı azalıyor.

Hangisine Ağırlık Vereceğinizi Yanlışlarınız Söyler

Burada kritik bir ayrım var. Bir soruyu yapamamanızın üç sebebi olabilir ve her birinin ilacı farklı:

• Bilmiyordum → Konuya dön. Daha fazla soru çözmek işe yaramaz.
• Dikkatsizlik → Soru çöz, ama yavaş ve soru kökünü işaretleyerek.
• Zaman yetmedi → Soru çöz, süre tutarak.

Yani "netim düşük, daha çok soru çözeyim" her zaman doğru değil. Yanlışlarınız "bilmiyordum"dan geliyorsa, soru çözmek yalnızca aynı eksiği tekrar tekrar göstermekten ibaret kalıyor.

Bu ayrımı nasıl yapacağınızı Deneme Sınavından Sonra Ne Yapmalı yazısında anlattık.

Konu Anlatımını İkinci Kez İzlemeyin

Yaygın bir alışkanlık: anlamadığı konuyu ikinci kez, bazen üçüncü kez izlemek.

İkinci izleyişte her şey tanıdık geliyor ve "şimdi anladım" hissi doğuyor. Ama tanıdık gelmek ile hatırlayabilmek aynı şey değil — sınavda anlatım önünüzde olmayacak.

Daha iyisi: anlatımı kapatın ve konuyu kendi cümlelerinizle anlatmaya çalışın. Takıldığınız yerde açıp yalnızca o kısma bakın. Bu daha zor, daha az keyifli ve belirgin biçimde daha kalıcı.

Ders Türüne Göre Denge Değişiyor

Her derste aynı oran işlemiyor:

• Matematik, fizik, kimya — işlem ağırlıklı. Soru çözümü daha baskın olmalı; konu anlatımı temeli kurmaya yetiyor, gerisi soruyla geliyor.
• Biyoloji, tarih, coğrafya — bilgi ağırlıklı. Konu ve tekrar daha baskın; soru çözümü burada daha çok yoklama işlevi görüyor.
• Türkçe paragraf — ikisi de değil. Paragraf, konu öğrenerek değil okuyarak gelişiyor. (Paragrafta Zaman Yetmiyor)

Bu yüzden "günde şu kadar soru" diye tek bir hedef koymak yanıltıcı. Hedef derse göre değişmeli.

Bitirdiğiniz Konu Kalıcı Değil

Son ve en çok atlanan nokta. Bir alt başlığı öğrenip sorusunu çözdünüz; iki hafta sonra büyük kısmı gitmiş olacak. Bu kusur değil, normal.

Bu yüzden "konu bitti" diye bir durum yok; aralıklı tekrar olmadan hiçbir konu yerinde durmuyor. Tekrarın ne zaman yapılacağını Çalıştığın Konuyu Neden Unutuyorsun yazısında anlattık.

Tekrarın masa başında olması da gerekmiyor. Kısa kartlar hâlinde ilerleyen bir içerik, serviste ya da sırada geçen on dakikaya sığıyor — Hap Bilgi tam bunun için tasarlandı.

---

Özetle: konu mu soru mu diye sormak yerine, alt başlık alt başlık ilerleyin ve hangisine ağırlık vereceğinizi yanlışlarınızın sebebine bakarak seçin. Sıra doğru kurulduğunda ikisi birbirinin yerine geçen şeyler değil, birbirini tamamlayan şeyler oluyor.